Krzysztof Żegocki

Z urzędnika w dowódcę

Krzysztof Żegocki (1618–1673) był starostą babimojskim. Kiedy pod Ujściem kapitulowało pospolite ruszenie Wielkopolski, zaczął organizować lokalne oddziały przeciw Szwedom. Jego przykład przypomina, że pierwsza fala sukcesów szwedzkich nie oznaczała zgody wszystkich mieszkańców regionu na nową władzę¹².

Kościan, 4 października 1655

Żegocki zdobył Kościan przez zaskoczenie i fortel. Miejska historia Kościana podaje dokładną datę 4 października. Oddziały Żegockiego pokonały również eskortę wozów ze skarbem szwedzkiej armii, dowodzoną przez Ludwika de Nassau. Była to mała akcja w skali całej wojny, lecz ważny sygnał, że okupacyjne garnizony można było atakować także po kapitulacji głównych sił wielkopolskich³².

Po wojnie Żegocki nie pozostał tylko wojskowym. Obejmował urzędy świeckie, a po przyjęciu święceń został w 1670 roku biskupem chełmskim. Tak niezwykła zmiana drogi życiowej od dowódcy partyzanckiego do biskupa wyróżnia go wśród postaci potopu¹.

Powieść i film

Nazwisko Żegockiego występuje w wojennym świecie Potopu Sienkiewicza. Jego własna kampania wielkopolska zasługuje jednak na osobny opis, bo nie jest główną osią fabuły Kmicica. W obsadzie filmu Hoffmana nie zweryfikowano odrębnej roli Żegockiego⁴⁵.