Franciszek Pieczka

Kim jest stary Kiemlicz?

Franciszek Pieczka zagrał starego Kiemlicza, ojca Kosmy i Damiana. W powieści wszyscy trzej służyli wcześniej pod Kmicicem. Sienkiewicz przedstawia ich jako odważnych, ale chciwych i bezwzględnych żołnierzy, którzy po bitwach gromadzą łupy. Dlatego spotkanie z Kiemliczami przypomina, jakich ludzi miał wokół siebie Kmicic, zanim rozpoczął drogę ku rehabilitacji¹². Kiemliczowie są postaciami powieściowymi, a nie udokumentowanymi uczestnikami potopu.

Rola charakterystyczna

Pieczka występował w filmie, teatrze i telewizji przez wiele dekad; Stowarzyszenie Filmowców Polskich wymienia „Potop” obok innych jego ról, między innymi u Jerzego Kawalerowicza i Jana Jakuba Kolskiego³. Stefan Głowacki w omówieniu filmu dla Filmoteki Narodowej zwraca szczególną uwagę na kreację Pieczki jako Kiemlicza⁴.

Dwaj synowie i energia planu

Na wystawie Filmoteki Narodowej zachowała się wypowiedź Pieczki o ekranowych synach starego Kiemlicza. Wspominał, że zagrali ich dwaj bracia Janiccy z Krakowa, wybrani ze względu na podobieństwo do niego. Z planu szczególnie zapamiętał entuzjazm Hoffmana, który udzielał się aktorom⁵. Ten szczegół zmienia sposób patrzenia na trio: ich rodzinne podobieństwo było efektem decyzji obsadowej, podczas gdy komizm ojca i synów pozostaje podszyty przemocą dawnej kompanii Kmicica².

Ekranowi synowie mają osobne portrety: Lesław Janicki (Damian) i Wacław Janicki (Kosma)⁶.